เกาะติดสถานการณ์โควิด-19 ล่าสุดทางด้าน ศูนย์จีโนมทางการแพทย์ คณะแพทยศาสตร์ โรงพยาบาลรามาธิบดี ได้โพสต์เฟซบุ๊ก Center for Medical Genomics เตือนระวัง โอมิครอน KP.3 สายพันธุ์ใหม่ที่พร้อมจะแทนที่ JN.1 ในอนาคตอันใกล้ หลังพบการกลายพันธุ์ที่ไม่เคยถูกพบมาก่อน ชี้จะแพร่ได้ไวขึ้น หลบหลีกภูมิคุ้มกันเก่งกว่าเดิม
ล่าสุดจากการสุ่มถอดรหัสพันธุกรรมทั้งจีโนมของ SARS-CoV-2 จากนักวิทยาศาสตร์ทั่วโลกและแชร์ขึ้นไว้บนฐานข้อมูลโควิดโลก จีเสส (GISAID) พบโอมิครอนสายพันธุ์ใหม่ KP.3 ทั่วโลกจำนวน 295 ราย พบในไทย 2 ราย จากจังหวัดพระนครศรีอยุธยา
วิเคราะห์จากรหัสพันธุกรรมทั้งจีโนมของโอมิครอน KP3 พบมีความได้เปรียบในการเติบโต-แพร่ระบาด (relative growth advantage) เหนือกว่าโอมิครอน JN.1 ที่ระบาดเป็นสายพันธุ์หลักทั่วโลกถึง 126% หรือ 2.26 เท่า
การที่โอมิครอน KP.3 มีความสามารถในการแพร่ระบาดได้ดีกว่า JN.1 ถึงเกือบ 2.3 เท่านี้ อาจเป็นผลมาจากการกลายพันธุ์เพิ่มเติมที่สำคัญบริเวณส่วนหนามของไวรัส (ที่ใช้จับกับผิวเซลล์) ณ ตำแหน่ง Q493E ที่ทำให้ไวรัสหลบหลีกภูมิคุ้มกันได้ดีขึ้น จึงแพร่ระบาดได้ง่ายขึ้นในประชากรที่เคยติดเชื้อหรือได้รับวัคซีนมาแล้ว
ข้อมูลนี้ชี้ให้เห็นว่าโอมิครอน KP.3 อาจกลายเป็นสายพันธุ์หลักที่แพร่ระบาดแทนที่ JN.1 ได้ในอนาคตอันใกล้ จึงจำเป็นต้องติดตามสถานการณ์อย่างใกล้ชิดและเตรียมมาตรการรับมือที่เหมาะสม
การวิวัฒนาการอย่างรวดเร็วของเชื้อไวรัส SARS-CoV-2 ยังคงสร้างความท้าทายในการต่อสู้กับโรคโควิด-19 สายพันธุ์ย่อยใหม่ของโอมิครอนที่เรียกว่า KP.3 ได้ถูกพบเมื่อเร็วๆ นี้ ซึ่งวิวัฒนาการมาจากสายพันธุ์ JN.1 และกำลังก่อให้เกิดความกังวลในหมู่นักวิจัยเนื่องจากการกลายพันธุ์ที่ไม่เคยพบมาก่อนและความสามารถในการหลบหลีกภูมิคุ้มกันที่เพิ่มขึ้น
ตารางเปรียบเทียบคุณสมบัติของโอมิครอน สายพันธุ์ XBB, JN.1 และ KP.3
ตำแหน่งการกลายพันธุ์ที่สำคัญบนส่วนหนาม
ผลต่อการจับกับตัวรับ ACE2 บนผิวเซลล์
ความสามารถในการหลบหลีกภูมิคุ้มกัน
โอมิครอน KP.3 มีลักษณะเด่นคือการกลายพันธุ์ 2 ตำแหน่งบนโปรตีนส่วนหนามที่ใช้จับกับผิวเซลล์มนุษย์ (receptor-binding domain: RBD) ได้แก่ F456L และ Q493E การกลายพันธุ์ F456L พบได้ในโอมิครอนสายพันธุ์ย่อย JN.1 อื่นๆ ด้วย และไม่ได้ส่งผลกระทบอย่างมีนัยสำคัญต่อการจับกับตัวรับ ACE2 บนผิวเซลล์ แต่อาจมีบทบาทในการหลบหลีกภูมิคุ้มกันเมื่อรวมกับการกลายพันธุ์อื่นๆ
อย่างไรก็ตาม การกลายพันธุ์ Q493E เป็นสิ่งที่ทำให้โอมิครอน KP.3 แตกต่างจากสายพันธุ์อื่นๆ ของ SARS-CoV-2 การกลายพันธุ์นี้ไม่เคยถูกพบมาก่อน และผลกระทบต่อการจับกับตัวรับบนผิวเซลล์และความรุนแรงของโรคยังไม่เป็นที่แน่ชัด โดยปกติแล้ว การกลายพันธุ์ในตำแหน่งนี้ เช่น Q493R ที่พบในสายพันธุ์อัลฟา จะเพิ่มความจำเพาะในการเข้าจับกับตัวรับ ACE2 บนผิวเซลล์
การศึกษาพบว่าโอมิครอน KP.3 มีความสามารถในการหลบหลีกภูมิคุ้มกันสูงกว่า JN.1 และสายพันธุ์ย่อยอื่นๆ อย่างเห็นได้ชัด แอนติบอดีจากซีรัมจากผู้ติดเชื้อ JN.1 หรือ XBB มีระดับแอนติบอดีที่สามารถยับยั้งอนุภาคไวรัสโอมิครอน KP.3 ในหลอดทดลองที่ต่ำกว่า 1.9 ถึง 2.4 เท่า เมื่อเทียบกับสายพันธุ์อื่นที่ระบาดก่อนหน้า ซึ่งบ่งชี้ว่าการกลายพันธุ์บริเวณหนาม ณ. ตำแหน่ง Q493E อาจเป็นสาเหตุของการหลบหลีกภูมิคุ้มกันที่เพิ่มขึ้นนี้
ความสามารถในการหลีกเลี่ยงการจดจำของระบบภูมิคุ้มกันที่เพิ่มขึ้นนี้ก่อให้เกิดความกังวลว่าโอมิครอน KP.3 อาจแพร่กระจายได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้นในประชากรที่มีภูมิคุ้มกันต่อโอมิครอนสายพันธุ์ที่ระบาดก่อนหน้านี้ ดังนั้น การติดตามและศึกษาวิจัยเพิ่มเติมเกี่ยวกับโอมิครอน KP.3 จึงมีความสำคัญอย่างยิ่งเพื่อทำความเข้าใจผลกระทบของการกลายพันธุ์ที่ไม่เคยพบมาก่อนนี้ต่อการแพร่กระจาย ความรุนแรงของโรค และประสิทธิภาพของวัคซีนและการรักษาด้วยยาและแอนติบอดีสำเร็จรูปที่มีอยู่ในปัจจุบัน
เมื่อโควิด-19 ยังคงมีวิวัฒนาการอย่างต่อเนื่อง การติดตามสายพันธุ์ที่เกิดขึ้นใหม่จึงเป็นสิ่งสำคัญในการพัฒนากลยุทธ์ด้านสาธารณสุขที่มีประสิทธิภาพ การศึกษาสายพันธุ์อย่างโอมิครอน KP.3 จะช่วยให้นักวิจัยได้รับข้อมูลเชิงลึกที่มีค่าเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงของ SARS-CoV-2 และปรับมาตรการเพื่อลดผลกระทบของการระบาดที่ยังคงดำเนินอยู่
ในขณะที่ผลกระทบทั้งหมดของโอมิครอน KP.3 ยังคงอยู่ระหว่างการศึกษา การปรากฏตัวของสายพันธุ์นี้เป็นการย้ำเตือนว่าการต่อสู้กับโควิด-19 ยังอีกยาวไกล การเฝ้าระวัง การวิจัย และความสามารถในการปรับตัวอย่างต่อเนื่องจะเป็นกุญแจสำคัญในการรับมือกับความท้าทายที่เกิดจากการวิวัฒนาการอย่างต่อเนื่องของเชื้อไวรัส SARS-CoV-2
ขอบคุณ FB : Center for Medical Genomics
ไร้งานไร้เงิน แม่เลี้ยงเดี่ยวยอมออกจากงาน ดูแลลูกป่วยติดเตียง ชาวบ้านลงขันช่วยไม่ไหว ผญบ.เผยใกล้ถึงทางตัน วอนคนใจบุญช่วย วันที่ 5 ก.ย.67 ผู้สื่อข่าวได้รับการร้องทุกข์จากชาวบ้านที่ ต.ไทยเจริญ อ.ปะคำ จ.บุรีรัมย์ ว่ามีครอบครัว 3…
แฟนคลับเศร้า คาราบาว สูญเสียอีกครั้ง อาลัย โก๋ คาราบาว จากไปอย่างสงบ ขอแสดงความเสียใจต่อการจากไป ของคุณ “ชวลิต ฉลองพงษ์” (โก๋ คาราบาว) วันที่ 5…
ศาลอุทธรณ์ ยกฟ้อง ป้านา ชาวราชบุรี ตะโกนไล่ ประยุทธ์ ชี้การกระทำ ตร.ลิดรอนสิทธิเสรีภาพ ปฏิบัติงานไม่ได้สัดส่วนต่อหญิงสูงอายุ กรณี น.ส.วันทนา (สงวนนามสกุล) หรือ ป้านา อายุ 63 ปี ถูกเจ้าหน้าที่ตำรวจล็อกตัว ขณะยืนรอพบ พล.อ.ประยุทธ์…
เจ้าอาวาส เปิดใจปมยืม 9 ล้าน แฉโดนขู่บังคับรับสภาพหนี้ แต่เงินโอนเข้าบัญชีหลวงพ่อ เผยจะให้ครั้งละหลักหมื่นหลักแสนบาท จากกรณีคุณป้าวัย 57 ปี ผู้เสียหายที่ถูกเจ้าอาวาสวัดพืชอุดม คลอง 13 ต.พืชอุดม อ.ลำลูกกา…
สอบถึงวัด เจ้าอาวาสปมยืม 9 ล้าน ย้ำไม่มีสัญญา แค่บอกปากเปล่า ให้บริจาค-ช่วยบูรณะ เผยโดนอีกฝ่ายข่มขู่ แจ้งความกับตำรวจ จากกรณีมีหญิงผู้เสียหาย ถูกเจ้าอาวาสวัดดัง ย่านลำลูกกาคลอง 13 จ.ปทุมธานี ยืมเงินไปเกือบ…
สลดในที่ทำงาน สาววัย 16 ปี แอดมิน ร้านเสื้อผ้าออนไลน์ ดับปริศนา พบเลือดออกจมูก เจอแก้วเยติบนโต๊ะทำงาน ส่งตรวจสอบ เจ้าของร้าน เผยเหตุการณ์ก่อนพบศพ วันที่ 5 ก.ย.2567…